Octrooien - algemeen


Wat is een octrooi?

Een octrooi is een door een overheid verleend tijdelijk alleenrecht van een rechtspersoon om een uitvinding toe te passen. Een uitvinding is typisch een inrichting (product, stof, et cetera) of werkwijze, van technische aard. Een octrooi biedt dus de mogelijkheid tot een tijdelijke monopoliepositie op een commerciële markt.

De term octrooi is synoniem met patent. Octrooi is afkomstig uit het Frans, afgeleid van de term “act d’roi”, hetgeen een toestemming van de koning inhield om een uitvinding toe te passen. Patent is de Angelsaksische aanduiding, die echter ook in Nederland in gebruik is geraakt en is verworden tot synoniem.

 

Waartoe dienen octrooien?

Het doel van het octrooirecht is om innovatie te stimuleren door (1) op inventieve technieken octrooi te verlenen aan de bedenker(s), en in ruil daarvoor (2) publicatie van de inventieve techniek te eisen zodat het publiek erop kan voortbouwen. Octrooien zijn er dus zowel voor de uitvinder/houder als voor de rest van de samenleving.

 

Welke bescherming geeft het octrooirecht (waarop werkt het, waar geldt het recht (land, regio), hoelang duurt het?)

Een octrooi biedt de houder ervan het alleenrecht om een specifiek (in het octrooi gedefinieerd) product of werkwijze, de uitvinding, in het zakelijk verkeer toe te passen, gedurende een bepaalde tijd en in een bepaald geografisch gebied. Bijvoorbeeld te verkopen of in licentie te geven. Feitelijk krijgt men zo een tijdelijk monopolie. Er wordt wel gesproken van octrooibescherming, dus bescherming van de uitvinding door een octrooi.

Een variant op een octrooi is een zogenaamd klein octrooi (of Gebrauchsmuster). In sommige landen kent men een dergelijk octrooi, niet in Nederland maar wel bijvoorbeeld in Duitsland en Australië. De eisen ten aanzien van inventiviteit liggen hier lager, en de beschermingsduur is korter, doorgaans maximaal 10 jaar.

Bijna elk land heeft een octrooisysteem, d.w.z. een stelsel van regelingen en wetten die het mogelijk maken om bescherming op een uitvinding te krijgen in dat land, in de vorm van een octrooi. Bovendien werken landen en groepen van landen internationaal samen op dit gebied, om enerzijds hun landelijke wetgevingen te harmoniseren, d.w.z. min of meer gelijk aan elkaar te maken, en anderzijds internationale octrooiverdragen te maken.

Zo is er naast de Nederlandse octrooiwet ook het Europese octrooiverdrag voor Europees grondgebied en het internationale PCT (patent samenwerkingsverdrag) waarmee bescherming wordt aangevraagd voor een groot aantal landen tegelijk.

 De bescherming duurt doorgaans maximaal 20 jaar na eerste indiening.


lees verder: octrooien - procedureel >>